Achter de oude voordeur

Mijn moeder was een heel erg lieve vrouw. Ik heb haar zelfs nooit, maar dan ook helemaal nooit, haar stem horen verheffen. Maar als jongste van twaalf was zij wel heel erg verwend. Ze was dan ook gewend haar zin te krijgen. Als zij als kind iets wilde dan voelden haar zes zussen zich al gauw genoodzaakt om daar aan toe te geven. Want dan waren ze van dat gezeur af en bemoeide opa zich ook niet met het voorval. Want ze was wel een beetje zijn lieverdje.

Dit is mijn conclusie want ik heb mijn opa natuurlijk niet bewust gekend. Ik ben van negentien achtendertig en hij overleed in veertig. Maar als je in de jaren twintig naar het conservatorium mocht dan had je 't wel geschoten. Zeker als tienermeisje.

Mijn vader wist dat natuurlijk wel maar vond het kennelijk niet erg om door te gaan met dat verwennen. Hij was nu eenmaal gek op haar en nam wat bijzondere wensen - waaronder vele uren aan de piano - graag voor lief. We hadden zelfs een dienstmeisje op dat flatje daar in Rotterdam. Lientje uit de groentewinkel van de Goudserijweg aan de rand van Kralingen. Daar waar de tramlijnen 16, 17 en 22 richting Veemarkt doorheen scheurden terwijl er nauwelijks trottoirs waren.

Pring…pring…pring…

O ja, ze kreeg ook nog een naaister voor het verstelwerk. Maar dat was later. Toen had MS al bezit van haar genomen. En ook van haar dierbare pianohanden. Zie mijn artikel Pianospelen van november vorig jaar.

Vèr daarvoor maakte zij het toch ook wel eens wat al te dol. Niet Lientje maar mijn moeder. En als mijn vader dan wat frustraties had opgespaard dan smeet hij luidruchtig met een deur. Ongeacht andermans aanwezigheid. KNAL. Net niet rinkeldekink. Het was gewoon zijn uitroepteken. Zo van: tot hier en niet nòg verder.

Dat vond eventueel bezoek niet leuk en mijn meegekomen vriendje of vriendinnetje ook niet. Met een beetje slechte wil kon je daar best een vorm van drift in zien. Daar in dat grote huis in Gorinchem wat nu het Hospice is. Misschien was dat ook wel een beetje driftgerelateerd, maar bleef het toch altijd onder controle. Doch dat echte drift erfelijk kan zijn weet elke medica. Trudy dus ook.

En eerlijk gezegd: mijn genen vonden dat aanvankelijk zo’n voor de hand liggende uitlaatklep dat die kennelijk bij het leven hoorde. Als er iets niet lukte bijvoorbeeld. Want kindertjes zijn fantastische coppy-katjes als er er op aankomt. Al smeet ik dan natuurlijk niet ook met een deur. Ik keek wel uit! 

Ik herinner me nog wel een meccano kabelbaantje dat me een extra uurtje kostte. Door eigen schuld. Maar daar bleef het dan ook bij. Om twee redenen. Eén: als m'n vader zich op zo'n degelijke deur uitleefde schrok ik me ook een slag in de rondte en probeerde mijn vervangende schaamte juist te verbergen. En twee: ik viel ooit in een radio-interview waarin een medisch deskundige professor, voor de helderheid van zijn uitleg, hormonen tot kleine beestjes verklaarde. En uitlegde dat die booshormonen langs je ruggengraat omhoog kruipen.

En niets is zo ontnuchterend als de getriggerde gedachte aan …enge beestjes… die zich langs je ruggengraat omhoog spoeden richting brein. “Dat gebeurt bij iedereen die kwaad wordt”, zei hij ook nog.

Dus ik ben mijn vader en moeder juist zielsdankbaar voor die zeldzame intermezzo's van hun overigens liefdevol huwelijksleven, dat hen tijdens de bezettingsjaren zelfs nog extra kracht gaf. En dat ooit was begonnen in het in de jaren veertig juist zo door vernietiging, angst en honger geteisterde Rotterdam.

Maarrr… ik kan mij achteraf ook voorstellen dat Trudy dit een machtig mooi, en zelfs zeer geloofwaardig fundament vond voor een verzonnen echtscheidings intrige in de jaren tachtig. Want de feiten die ik hiervoor beschreef zijn ooit door meerdere lieden waargenomen en ongetwijfeld doorverteld. Ook in het Gorinchem van de jaren vijftig waar toen iedereen iedereen nog kende. En klets jij dat dan zeventig jaar later maar eens terug tot z'n ware proporties. En maak duidelijk dat jij juist daardoor altijd rustig en beheerst bent gebleven. In het bijzonder jegens levende wezens. Muggen uitgezonderd…

12 april 2026